ເປີດໃຈ...ຊາວຄ້າຂາຍຕ່າງປະເທດກັບວຽກເຮັດງານທຳຢູ່ລາວ

ນັກວິເຄາະທັງຊາວລາວ ແລະ ຕ່າງປະເທດໃຫ້ທັດສະນະເພື່ອແລກຄວາມຄິດຄວາມເຫັນຢ່າງກົງໄປກົງມາວ່າວ່າຜົນເສຍ ແລະ ຜົນໄດ້ຂອງການອະນຸຍາດຄົນຕ່າງປະເທດປະເພດກຸ່ມຄ້າຂາຍຍ່ອຍ ຫລື ຄົນມີເງິນນອ້ຍມາເລາະຕັ້ງຮ້ານເສີມສວຍ, ຕັດເລັບມື, ເປັນກໍາມະກອນແບບເລື່ອນ ແລະ ອື່ນໆຈະພົບ 2 ບັນຫາໃຫຍ່ຄື: 
+ດ້ານດີ: ເຮັດຄົນາວກັບຄົນຕ່າງຊາດເກີດມີການແຂ່ງຂັນດ້ານສີມືທີ່ມີຄຸນນະພາບ ແລະ ດູນດ່ຽງຄ່າແຮງງານ ຫລື ຄ່າສີມື, ໄດ້ແລກປ່ຽນຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດບາງດ້ານ,:ເຮັດໃຫ້ຄົນລາວກັບຕ່າງປະເທດໃກ້ຊິດກັນຂຶ້ນກວ່າເກົ່າ, ໄດ້ມີການແລກປ່ຽນວັດທະນະທໍາ ແລະ ຮີດຄອງປະເພນີທີ່ແຕກຕ່າງກັນ, ເຮັດໃຫ້ມີການກະຈາຍພັດທະນາວ່ອງໄວພາຍໃຕ້ຄຸນນະພາບແຕກຕ່າງກັນ ແລະ ອື່ນໆ ແຕ່ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ຖ້າປອ່ຍ ຫລື ອະນຸຍາດຄົນຕ່າງປະເທດໂດຍບໍ່ມີການຄັດເລືອກ ຫລື ເອີ້ນວ່າຄົນຕ່າງປະເທດບໍ່ມີຄຸນນະພາບຫມາຍວ່າບໍ່ມີເງິນຫລາຍ ຫລື ກຸ່ມຄົນທຸກຍາກເຂົ້າມາ ສປປ ລາວຫລາຍເກີນໄປຈະສົ່ງຜົນເສຍຕາມມາຫລາຍກວ່າຜົນໄດ້ໃນສະພາບປະເທດລາວຍັງທຸກຍາກເຊັ້ນວ່າ
+ດ້ານບໍ່ດີ: ມາຍາດອາຊີບຄ້າຂາຍຍ່ອຍຂອງຄົນລາວເຊັ່ນຄົນລາວເຄີຍປະຕິບັດຂາຍອາຫານການກິນ ແລະ ເຄື່ອງນຸ່ງຫົມບາງປະເພດ( ຂາຍເຂົ້າປຽກ ເຝີ ປີ້ງເປັດ ປີ້ງຫມູ ປີ້ງປາມືກ) ໄດ້ຖືກຍາດແຍ່ງຈາກຄົນຕ່າງປະເທດຈົນເຮັດໃຫ້ຄົນລາວເລີ່ມແກວ່ງຫົວຕົກວຽກຕົກງານ ສຸດທ້າຍອາດມີບາງຄົນກໍໄປຕົກໃນວົງຈອນເລາະຢືມເງິນແລ້ວເປັນຫນີ້ ຕິດການຫລິ້ນໄພ້ ແລະ ເຂົ້າວົງການຄ້າຢາເສບຕິດຫວັງລວຍທາງລັດ ແລະ ອື່ນໆ; ຄົນຕ່າງປະເທດບາງກຸ່ມມາອາໃສຢູ່ລາວແບບມີເງິນນອ້ຍ ຫລື ຢູ່ແບບເລື່ອນລອຍແມ່ນມີຈູດປະສົງມາດູດເອົາເງິນພາຍໃນປະເທດລາວໄປປະເທດເຂົາເຈົ້າ ເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ລະບົບເງິນຕາຕ່າງປະເທດໄຫລອອກແບບບໍ່ຮູ້ສຶກຕົວ ແລະ ສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ເສດຖະກິດໄລຍະຍາວ ສະນັ້ນຢ່າລື່ມວ່າການມີຄົນຕ່າງປະເທດແບບກໍາມະກອນ ແລະ ຊາວຄ້າຂາຍຫລາຍເກີນໂດຍບໍ່ໄກຄັດເລືອກອາດຊ່ອງທາງແອບແຝງດູດເອົາເງິນຢູ່ລາວກໍເປັນໄດ້; ການມີຄົນຕ່າງປະເທດບາງກຸ່ມມາຢູ່ລາວກັບເງື່ອນໄຂມີຄວາມຮູ້ແບບປູໆປາໆ ແລະ ລະດັບວັດທະນະທໍາພໍກະເທີນອາດນໍາເອົາເຊື້ອພະຍາດຕ່າງໆ ກໍອາຊະຍາກໍາ ຂີ້ລັກ ກໍຄວາມວຸ້ນວາຍ ແລະ ບັນຫາເຖື່ອນອື່ນໆເຂົ້າມາລາວ; ການມີຄົນຕ່າງປະເທດບາງກຸ່ມທີ່ມີລະດັບວັດທະນະທໍາຕໍ່າອາດສ້າງຄວາມຮູ້ສຶກບໍ່ດີຕໍ່ຄົນລາວ ແລະ ເພີ່ມຄວາມກຽດຊັງເພີ່ມຂຶ້ນ; ການຄ້າແບບເປັນກອງທັບມົດຂອງຄົນຕ່າງປະເທດເຂົ້າບ້ານນັ້ນບ້ານນີ້ອາດເຮັດໃຫ້ຊາວຄ້າຂາຍໃນເຂດຫ່າງສອກຫລີກຕາຍໄປແບບອັດຕະໂນມັດ ຍິ່ງກວ່ານັ້ນຍັງເຮັດໃຫ້ຊາຊົນທອ້ງຖິ່ນຊົມໃຊ້ເຄື່ອງຄຸນນະພາບຕໍ່າ ແລະ ຖືກຫລອກລວງໄດ້ງ່າຍ; ຄົນຕ່າງປະເທດຈໍານວນຫນຶ່ງມາຢູ່ລາວບໍ່ພຽງມີຈຸດປະສົງມາຄ້າຂາຍ ຫລື ເຮັດທຸລະກິດເທົ່ານັ້ນ ຫາກຍັງພະຍາມຊອກຫາວິທີທາງໂອນເປັນສັນຊາດລາວເພື່ອກ້າວເປັນນັກທຸລະກິດນອ້ຍ ແລະ ໄດ້ຮັບສິດຄືກັບຄົນລາວ ແລະ ອື່ນໆ

ແນວໃດກໍດີ ວິທີປາບ ແລະ ທາງອອກແບບຍອດຢ້ຽມ ເຊິ່ງຈະເຮັດໃຫ້ລັດຖະບານມີເງິນຈາກກຸ່ມຄົນເລົ່ານັ້ນດັ່ງນີ້:
1.ກວດກາປະຫວັດ ແລະ ຄັດເລືອກປະເພດກຸ່ມຄົນທີ່ມີຄຸນນະພາບໃນກໍລະນີມາເຮັດວຽກໄລຍະສັ້ນ-ຍາວ
2.ບໍ່ອະນຸຍາດມາໃຫ້ຂາຍເຄື່ອງຍ່ອຍທຸກປະເພດແຂງຂັນກັບຄົນລາວ ແຕ່ຖ້າຕອ້ງການຢາກມາຂາຍຕອ້ງຕັ້ງບໍລິສັດ ແລະ ໂຮງງານໄປເລີຍ
3.ເກັບພາສີ-ອາກອນກັບກໍາມະກອນຕ່າງປະເທດໃນລາຄາແບບບັງຄັບເດັດຂາດ
4.ຂຶ້ນທະບຽນແຮງງານຕ່າງປະເທດໃຫ້ຫມົດທົ່ວປະເທດເພາະປັດຈຸບັນມີຄົນຕ່າງປະເທດຈໍານວນບໍ່ຫນ້ອຍລັກຢູ່ແບບຫລົບໆລີ້
5.ຕອ້ງກໍານົດມູນຄ່າລົງທຶນເປັນທຸລະກິດແຕ່ລະຢ່າງ
6.ບໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ກໍາມະກອນ ແລະ ຄົນຕ່າງປະເທດໃຊ້ປ້າຍລົດສີເລືອງໂຕຫນັງສືສີດໍາຄືກັບຄົນລາວ ເພາະຖ້າເຂົາເຮັດຜິດ ຫລື ເຮັດແນວບໍ່ດີຈະເຮັດໃຫ້ຄົນລາວຮັບເຄາະ ຫລື ຕົກເປັນທ່າຮັບ
7.ອະນຸຍາດໃຫ້ກໍາມະກອນ ແລະ ຄົນຕ່າງປະເທດຈໍານວນຫນຶ່ງທີ່ມາຢູ່ແບບເລື່ອນລອຍມີສິດຢູ່ລາວພຽງແຕ່ 3 ເດືອນ ແຕ່ສາມາດຕໍ່ໄດ້ ແລະ ອື່ນໆ
ໂດຍ: ຮັກຊາດ

ແຫຼ່ງຂ່າວ: ສຳນັກຂ່າວສານປະເທດລາວ